David ByN¿Cual es la estructura humana más fácilmente distinguible desde el espacio? ¿Qué llama la atención, qué destaca sobre blancos, azules y marrones, sobre el mármol azulado de nuestro planeta?

Proyección de la superficie de nuestro planeta. ¿Cuál es la estructura artificial más fácilmente identificable sobre ella? (crédito NASA). Se puede encontrar una imagen en alta resolución aquí.

Si una nave alienígena se acercase a la Tierra, ¿qué vislumbraría primero? ¿qué estructura humana destacaría sobre el resto?

Hagamos un viaje inverso al que realizamos hace unos cuantos días. En ”Ese pálido punto azul” vimos a la Tierra desde los confines del Sistema Solar, desde las inmediaciones de Marte y desde naves orbitando en torno a la Luna. Según nos acercamos a nuestro planeta, según la resolución espacial mejora y podemos apreciar más detalles sobre su superficie, se nos revela la presencia de océanos y continentes, de nubes cambiantes, de luces nocturnas. Sin embargo, durante el día, ¿qué veríamos desde más cerca?

Siempre he oído decir que la Gran Muralla china se levantaba como un ejemplo a la tenacidad humana. O las grandes pirámides del antiguo Egipto (también habría quien vería en estas construcciones un monumento a la miseria y al lado más obscuro del ser humano, levantadas como están sobre los hombros de miles de esclavos [1]). Sin embargo …


Europa, el Mediterráneo, Oriente Próximo y Siberia, cubiertos por la nieve. Sin embargo, el punto blanco en el sudeste español corresponde a otro substrato altamente reflectante: el plástico de los invernaderos de Almeria (crédito NASA/Visible Earth). Se puede encontrar una imagen en alta resolución aquí, donde se aprecia mucho mejor el efecto de  los invernaderos.

Hace unas semanas, compartiendo mesa con Michael López-Alegría, astronauta de la NASA nacido en Madrid, me sorprendió la respuesta que nos dio. Michael fue comandante de la estación espacial internacional (ISS) durante la misión XIV. Estuvo allí desde septiembre de 2006 hasta abril de este año, durante casi siete meses. Su respuesta fue clara: los campos de invernaderos de Almería, en el sudeste español.

En la imagen de Europa que adjunto casi diría que se vislumbra. No queda ninguna duda cuando se observa con más detalle la península Ibérica. Los campos se muestran como una mancha blanquecina en la parte inferior, en la costa española.


La península Ibérica, con nieve en la cadena montañosa de los Pirineos, que separa España de Francia (crédito NASA/Visible Earth). Se puede encontrar una imagen en alta resolución aquí.

Son miles de hectáreas (desde 20,000 hasta 70,000 he leído) cubiertas por plástico, donde se producen en invernaderos diversas cosechas  de frutas tropicales  pimientos, tomates, calabacines, sandías, melones y otros productos  hortofrutícolas, principalmente dedicados al mercado español y europeo. La zona es prácticamente un desierto, en la que  llueve de manera muy escasa. De hecho, cerca de allí se localiza un verdadero desierto (es una de las razones por las cuales el observatorio hispano-alemán de Calar Alto está situado en las proximidades). La producción depende de acuíferos subterráneos, de difícil substitución una vez que se agotan. El desarrollo de esta zona se ha producido en muy pocos años, principalmente por la conversión de parcelas pequeñas en invernaderos por parte de sus propietarios, según tengo entendido. La zona es tan fácilmente distinguible debido a que el plástico tiene una alta reflectividad, un albedo alto, que decimos los astrónomos.


Los campos de invernaderos en Almería (crédito NASA/Visible Earth). Se puede encontrar una imagen en alta resolución aquí.

Me sigue sorprendiendo ver la imagen, ver lo rápido que podemos transformar el entorno y dejar una marca tan visible. En buena medida me apena. Comprendo que miles de personas viven de la actividad económica desarrollada en la zona y supongo que muchos de los tomates o frutas que yo, como otros millones de europeos, como fuera de temporada, provienen de estos invernaderos. Pero creo que un desarrollo así no es sostenible, especialmente en un lugar donde el bien más precioso, el agua, escasea de manera tan obvia. Y será bastante peor en el futuro, a tenor de las predicciones sobre los efectos del cambio climático sobre España.

PD (2007/XI/26):
He tenido la curiosidad de ir a Visible Earth, el servidor de NASA de imágenes tomadas desde satélites, para ver si, en efecto, las tierras ganadas al mar en Holanda se ven fácilmente. Pues no, no se distingue del entorno. Como prueba, la imágen de los Paises Bajos, el norte de Francia y el sudeste del Reino Unido. Hay varias versiones a diferente resolución.

PD II (2007/XI/27):
Sobre La Gran Muralla China y su visibilidad desde el espacio. Las piramides de Giza, sin embargo, si se ven conrelativamente facilidad desde la ISS.

PD III (2007/XI/05):
La estructura viva más fácilmente detectable desde el espacio

PD IV: (2014/12/09):

Actualización en OpenMind

La estructura artificial más fácilmente detectable desde el espacio

Versión en inglés:

The most easily-detectable structure from space

 

PD V: (2015/09/12)

Nota [1]: En el Egipto faraónico todo el mundo era técnicamente un esclavo del faraón.  Más en: Cantor, N.F.,
«The Civilization of the Middle Ages: A Completely Revised and Expanded Edition of Medieval History«,
Harper Perennial (1993), página 2.

 

ENLACES:


Página principal del “Cuaderno de Bitácora Estelar”

Compartir:

643 comentarios

  1. Dijital pazarlama ihtiyaçlarınızda size yardımcı olacak bir Bursa reklam ajansı veya Bursa ajans mı arıyorsunuz? Eğer öyleyse, daha fazla kendinizi yormayın. Pare ajans olarak Bursa web tasarım, Bursa logo tasarım, Bursa sosyal medya, Bursa yazılım ve reklam hizmetleri konusunda uzmanız. Deneyimli profesyonellerden oluşan ekibimiz, işletmeniz için mükemmel çevrimiçi varlığı oluşturmanıza yardımcı olmaya kendini adamıştır. Bursa reklam ajansı

  2. Online bahis siteleri arasında yer alan Betnano hızlı finansal işlemler sunan bahis oyunları ile dikkatleri çekmektedir. Casino, canlı casino ve slot oyunları ile dikkatleri çeken bahis sitesi aynı zamanda spor bahis işlemlerinde de yüksek oranları sunmaktadır. Betnano güncel giriş

  3. İnebella Mobilya yemek takımı, koltuk takımı ve düğün paketleri sunar. Web sitemizi hemen ziyaret edin ve kampanyalı fiyatlarla sipariş verin!

  4. Watch Tamil Serials and Tamil Tv Shows online on TamilDhool. Vijay Tv Serials, All Complete Episodes in High Quality Free.Tamildhool is a website that provides free streaming of Tamil TV shows and movies. It has a vast collection of popular Tamil TV serials, movies, and live TV channels that can be watched online for free

  5. Profesyonel mutfak Ankara deyince işletmelere hizmet eden ticari amaç taşıyan mutfak düşünülmektedir. Son teknoloji ile oluşturulmuş profesyonel mutfaklar çok sayıda personele hizmet edecek şekilde konumlandırılır. Kurumsal firmanın beklentisine, ihtiyacına, öğün sayısına, çeşidine ve miktarına göre şekillendirilebilir. Endüstriyel mutfak ekipmanları söz konusu olunca çok sayıda araç ve gereçten bahsetmek mümkündür. Profesyonel mutfak Ankara

  6. Aviator Oynanan Güvenilir Siteler
    Aviator oynanan güvenilir siteler arasındaki Benjabet online bahis sitesi her zamanki gibi kazandırıyor! Canlı bahis ve casino sitelerinde öne çıkan Aviator gerçekten keyifli bir oyun. Dikkat gerektiren bu oyunda küçük bahislerle bile büyük kazançlar elde etmek mümkün. Benjabet lisanslı bahis bürosu olarak Aviator oyununa özel bonuslar hazırladı. Benjabet güvenilir bahis sitesine gelen yorumlar, sitenin verdiği bonuslar ve yüksek oranlar kaliteyi ortaya koyan etmenlerden.
    Eğer aviator bonusu veren sitelerden birine kaydolacaksan doğru yerdesin. Benjabet online bahisle para kazanmak isteyenlere alternatifler sunmayı sürdürecektir. Aviator bonusu için canlı ekibine yazman yeterli.

    https://benjabet.net/aviator-oynanan-guvenilir-siteler/

  7. Papelgo Aktif Giriş Adresi
    Ara sıra adres değiştiği için Papelgo aktif mi diye merak edenler olabilir. Bu oldukça normaldir. Online casino sitelerinde adres değişikliği sıkça görülür. Papelgo aktif giriş adresi bağlantısından siteye rahatça gidebilirsin tabi ki. Lisanslı casino sitesi Papelgo oyuncu memnuniyetini arttırmak için sıkça güncelleme yapıyor. Adres değişikliğinin olması oldukça normal. Papelgo güvenilir casino sitesine kaydolduktan sonra kalite farkını net olarak görebilirsin. Vip poker siteleri arasındaki Papelgo betco ile güçlendirildi.

    https://papelgokayit.com/papelgo-aktif-mi/

  8. Papelgo Yeni Giriş Adresi
    Papelgo yeni giriş adresi bilgisiyle hesabına erişim sağlaman mümkün. Kullanıcı odaklı yaklaşımlarla adından bahsettiren Papelgo şikayet geldiği zaman hemen harekete geçer. Zaten site çok iyi yorumlar alıyor. Dolayısıyla Papelgo güvenilir mi sorusunun yanıtı çok açık. Erişimde bazı sıkıntılar olabilir. Bu bütün casino sitelerinde var olan bir durum. Papelgo lisans bilgisi için ana sayfayı ziyaret edebilirsin.

  9. Tosla Yatırımı Kabul Eden Bahis Siteleri
    Tosla bahis siteleri gün geçtikçe yaygınlaşmaktadır. Tosla, yatırım alıp üyelerin kazandıkları miktarları ödemek için kullanılır. Bahis ve casino siteleri üyelerine sunduğu bu hizmet ile hızlı ödeme yöntemlerinden birisi olan Tosla’yı sitelerine entegre ederek daha hızlı hizmet vermeyi amaçlamaktadır. Betlesene tosla yatırımı kabul eden bahis siteleri içinde bonus veren tek büro.
    Tosla ile hangi siteler yatırım alır?
    Tosla bilindiği üzere dijital bankacılık sektörüne 2021’de girmiş, sektörde çok yeni olmasına rağmen bir çok kullanıcı tarafından kabul görmüştür. Bahis ve casino sitelerinin aranan bir para alıp gönderme hizmeti haline dönüşmüştür. Betlesene tosla yatırımı alan bahis siteleri arasında dikkat çekiyor. Bu yöntemle ödeme gerçekleştiren bir kullanıcı Betlesene %20 Çevrimsiz Tosla Bonusu alabilir.

    https://toslayatirim.site/

  10. Ev aksesuarı, yaşam alanınıza kişisel bir dokunuş katmanın mükemmel bir yoludur. Peluş halı, kürk halı, dana derisi, toskana halı, doğal halı ve deri mobilyalara kadar ev aksesuarları söz konusu olduğunda seçenek sıkıntısı yok. Pek çok farklı malzeme ve stil mevcutken, eviniz için doğru olanı seçmek zor olabilir. Bu nedenle Dericibey, evinizdeki her oda için mükemmel parçayı bulmanıza yardımcı olacak çok çeşitli kaliteli ev aksesuarları sunuyor. Deri halı

  11. Online bahis giderek daha popüler hale geliyor ve o kadar çok bahis sitesi var ki sizin için en iyi bahis sitesi veya en iyi bahis siteleri seçeneğinde doğru siteyi bulmak zor olabilir. Betnis bahislerinizi en iyi ve en güvenli bahis sitesinde oynadığınızdan emin olmak için harika ödemeler, bonuslar ve güvenlik özellikleri sunmaktadır. Bu seçeneklerle, ihtiyaçlarınıza uygun ve kaçak bahis oyna konusunda güvenli bir şekilde oynamanıza izin veren casino sitesi olduğundan emin olabilirsiniz. En iyi bahis sitesi

  12. Betlesene Giriş Adresi
    Betlesene giriş adresi üzerinden hesabına gidebiliyorsun. En güvenilir slot sitelerinden birisi olan Betlesene BetCo alt yapısına sahip. Betlesene ilk yatırım için bonus veren sayılı bürolardan. Hile endişesi olmadan casino oynayabilir ve kazanç sağlayabilirsin. Yüksek oranlı bahis sitesi olan Betlesene giriş sorunu olduğunda güncelleme yapıyor. Betlesene’nin güncel giriş bilgisi için resmi siteleri takip etmende yarar var. Popüler bahis siteleri arasındaki Betlesene spor kayıp bonusu veriyor üstelik.

    https://betlesene-adres.com/

  13. Papelgo Aktif Giriş Adresi
    Papelgo aktif giriş adresi aracılığıyla siteye erişim sağlaman mümkün. Lisanslı casino sitelerine baktığımız zaman Papelgo’nun güvenilir hizmet verdiğini görebiliyoruz. Papelgo güvenilir casino hizmeti sunduğundan ötürü oyuncular adında büyük ayrıcalıklar söz konusu. Papelgo’nun adres değişikliği olsa bile verdiğimiz bağlantıdan siteye güvenli şekilde ulaşırsın. Papelgo casinodan para kazanma noktasında 1 numaradır kesinlikle.

    https://papelgokayit.com/

  14. Spordan.net, spor dünyasındaki heyecanı takip etmek isteyenler için harika bir haber sitesi! Futbol, basketbol, voleybol, tenis, hatta motor sporları gibi pek çok spor dalındaki en son haberleri burada bulabilirsiniz.

    Sitenin renkli ve kullanıcı dostu tasarımı, spor tutkunlarının en sevdikleri spor dallarına hızlıca erişmelerini sağlıyor. Burada sıkıcı bir şey yok; yalnızca heyecan dolu maç özetleri, ilginç röportajlar ve deneyimli spor yazarları tarafından kaleme alınmış eğlenceli ve bilgilendirici makaleler var.

    https://spordan.net/

  15. Vps (Sanal Özel Sunucular) güvenli ve güvenilir bir barındırma çözümü sağladıkları için işletmeler veya kullanıcılar için giderek daha popüler hale geliyor. VPS’ler, web siteleri, uygulamaları ve veri depolama ihtiyaçları için ayrılmış kaynaklara sahip olmalarını sağlar. Ayrıca ölçeklenebilirlik, yüksek performans ve maliyet etkinliği gibi bir dizi özellik sunarlar. Vps

  16. Benjabet Yeni Giriş
    Piyasadaki en güvenilir bahis sitelerinden birisi olan Benjabet hızlı çekim göndermeye devam ediyor. Benjabet yeni giriş bağlantısından çekim talebi oluşturabilirsin. Benjabet güvenilir bahis sitesi olarak eşsiz bir tercih olacaktır. Güvenilirlikte rakip tanımayan Benjabet yüksek bahis oranları vererek oyuncuların takdirini kazanmış durumda. Benjabet lisanslı bahis sitesinden hesap oluşturmadıysan eğer oranları incelemeni öneriyoruz. Eminiz ki oranların yüksek olduğunu ilk bakışta fark edeceksin. Sonuçta Benjabet vip bahis deneyimi sunuyor.

    https://benjabet.net/

  17. Bir otel sahibi iseniz müşterilerin sizleri tercih etmesi için otelinizin reklamını en iyi şekilde yapmanız gerekecektir. Tabi otelinizin reklamını yaparken de her şeyin gerçekçi olmasına dikkat etmeniz gerekecektir. Bu yüzden de otel içinde müşterilerin ihtiyacı olan ürünleri mutlaka bulundurmanız ve müşteriyi de ürünler konusunda doğru bilgilendirmeniz gerekecektir. İşte bu konuda müşteriyi doğru bilgilendirmek için otel malzemeleri konusunda cömert olmaya çalışmalısınız. Otel malzemeleri

  18. Papelgo Kayıt
    Papelgo kayıt işlemi için ilk yatırımda geçerli bonus alabiliyorsun. Güvenilirlik konusunda bir marka olan Papelgo BetCo alt yapısına sahip. Siteye olan ilgi günden güne artıyor. Hatta papara yatırımı alan siteler arasında en fazla kullanıcı Papelgo online casino bürosunda mevcut. 2023 yılına baktığımız zaman güvenilir olan rulet sitelerinden birisinin Papelgo casino olduğunu görüyoruz. Papelgo güvenilir rulet sitesi olarak senelerdir hizmet veriyor.
    https://papelgokayit.com/papelgo-kayit-islemi/

  19. Bugün sizlere Spordan.net adlı haber sitesini tanıtacağım. Eğer sporla ilgili en güncel ve en doğru bilgilere ulaşmak istiyorsanız, Spordan.net tam size göre!

    Bu harika site, futboldan basketbola, tenisten voleybola kadar tüm spor dallarına dair haberleri sunuyor. Sadece yerli değil, dünya genelindeki spor olaylarına da yer veriyorlar. Böylece, en sevdiğiniz takımların ya da sporcuların son durumunu takip etmek için başka bir siteye ihtiyacınız kalmıyor.

    Ayrıca, Spordan.net’in yazarları, spor dünyasındaki en son gelişmeleri yakından takip ediyorlar ve sizin için en önemli detayları özenle seçerek haberlerinde yer veriyorlar. Bu sayede, spor dünyasında neler olup bittiğini kaçırmadan takip edebilirsiniz.

  20. Güvenilir Slot Siteleri

    Piyasadaki güvenilir slot siteleri https://betlesene-giris.net/guvenilir-slot-siteleri/ arasında öne çıkmayı başaran Casino Betlesene en iyi alt yapı olan BetCo ile güçlendirildi. Betlesene güvenilir slot sitesi olarak 6 yılını devirdi diyebiliriz. Son 3 senedir lisanslı olarak hizmet sunan Betlesene online casino alanında inanılmaz yeniliklere imza attı. Betlesene yeni giriş bağlantısından ana sayfaya giderek tüm ayrıcalıklara göz atabilirsin.

  21. Benjabet Canlı Maç İzleme
    Benjabet canlı maç izleme https://girisbenjabet.com/2023/06/02/benjabet-canli-mac-izleme/ hizmetinden yararlanmak için siteye üye zorunluluğu olmadığını biliyor muydun? Piyasanın en kaliteli bahis sitesi olan Benjabet oyuncu odaklı bir platform olduğu için bu hizmeti herkese açık hale getirdi. Şu anda online bahis siteleri içerisinde böyle bir avantaj sunan başka büro yok. Site kullanıcıları bu hizmetten elbette ayrıcalıklı şekilde yararlanabiliyorlar.

  22. Cildinizde ve vücudunuzda en iyi sonuçlar için, mağazamızdaki ürünleri deneyerek temizleme, tonikleme ve nemlendirme içeren günlük bir cilt bakım rutini ile birlikte kullanın. Bu ürünlerin düzenli kullanımıyla, güzel ve sağlıklı görünen bir cilde kavuşma yolunda ilerleyeceksiniz. Ürünlere göz atmak için Dermoevim web sitesine göz atabilirsiniz, ihtiyacınıza uygun ürünler sizleri bekliyor. Dermokozmetik

  23. Werbung ist ein zentrales Instrument des Marketings, das darauf abzielt, Aufmerksamkeit zu erregen und Botschaften zu vermitteln.

  24. Temporary email, also known as temp mail, is a web-based service that provides users with disposable email addresses for temporary use.

  25. Kocaeli bölgesinde yaşayanlar için haberlerin takibi oldukça önemlidir. Bu nedenle, Kocaeli haber gibi konuları takip etmek isteyen insanlar için Kocaelihaberdar.com web sitesi karşınıza çıkacaktır. Kocaeli ile ilgili en güncel bilgilere ulaşmak isteyenler için Kocaeli gündem, son dakika haberleri gibi konulara web sitemizde en doğru şekilde ulaşabilirsiniz. Her gün güncellenen içeriklerimizle Kocaeli’de neler olup bittiğini takip etmenizi kolaylaştırıyoruz. Kocaeli haber

  26. Willkommen bei Bloggink – dem Ort, an dem Sie über alles von Geschichte Mythologie bis hin zu Witzen und Horoskopen lesen können! Egal, ob Sie nach einer neuen Karrieremöglichkeit suchen oder einfach nur etwas zu lachen brauchen, wir haben für jeden etwas dabei. Entdecken Sie faszinierende Geschichten aus der Vergangenheit und erfahren Sie mehr über die Mythen und Legenden unserer Vorfahren. Bloggink

  27. When it comes to precision and durability, Shot Blaster stands out as the leading steel shots manufacturer and supplier in India. Their cutting-edge manufacturing processes ensure consistent quality and performance for your blasting applications.

  28. Kakadular, büyük boyutlarına uyum sağlamak ve onlara egzersiz ve oyun için geniş alan sağlamak için geniş ve güvenli bir kafese ihtiyaç duyar. Düzenli veteriner kontrolleri, sağlıklarını izlemek ve olası sağlık sorunlarını ele almak için çok önemlidir. Kakadu sahipleri, uygun bakım ve ilgiyi sağlayarak, bu muhteşem kuşların arkadaşlığının ve eşsiz kişiliğinin tadını çıkarabilirler. Daha fazla bilgi için web sitemizi ziyaret etmeniz yararlı olacaktır. Dünyanın en güzel atları

Deja un comentario